Oproepen

Oproep aan oud-medewerkers en -opvarenden van de Oranje

MS.-Oranje-Holland-JavaHet Scheepvaartmuseum opent op 8 september 2018 – exact 80 jaar na de tewaterlating van het motorschip Oranje – een drieluiktentoonstelling rondom dit bijzondere schip. Dit drieluik zal bestaan uit een tentoonstelling over de geschiedenis van het schip, een tentoonstelling waarin de persoonlijke ervaringen van gerepatrieerden centraal staan en als derde een reflectieve kunsttentoonstelling over het Nederlandse koloniale verleden.

Bij deze tentoonstelling zal ook een boek verschijnen waarin dieper wordt ingegaan op de verschillende functies van de Oranje: passagiersschip, hospitaalschip en repatriëringsschip. In het boek zouden wij ook graag interviews met portretfoto opnemen van mensen die nog aan boord van de Oranje hebben gewerkt, of die werkzaamheden aan het schip hebben uitgevoerd op de werven van de NSM/ NDSM.

U bent van grote betekenis voor ons indien u op enige wijze werkzaam bent geweest op of aan de Oranje en uw verhaal met ons zou willen delen. Graag leggen wij uw verhalen vast, zodat deze geschiedenis ook voor de toekomst bewaard blijft. Herkent u zich in deze oproep of heeft u vragen? Neemt u dan contact op met Sarah Bosmans, conservator Kunstnijverheid bij Het Scheepvaartmuseum.
E-mail: sbosmans@hetscheepvaartmuseum.nl
Tel.: 020 – 5232 314

ms Oranje in Amsterdam

ms Oranje in Amsterdam

Bemanning van de Oranje

Bemanning van de Oranje

Bemanning van de Oranje

Bemanning van de Oranje


 


 

Opzoek naar personeelsbladen

werfboden

De werfbode door de jaren heen

De Stichting NDSM-Herleeft is dringend opzoek naar personeelsbladen.



Vóór 1945 zijn bij de oude NSM personeelsbladen verschenen onder de naam Scheepsbouw . Hoeveel en van wanneer tot wanneer deze bladen zijn uitgegeven is niet bekend.



Vanaf 1945 werden bij de NSM de personeelsbladen met als titel Werfbode uitgegeven. Bij de oprichting van de NDSM in 1946 bleef de Werfbode bestaan. Het laatste nummer verscheen in 1969 waarmee de uitgave van de Werfbode eindigde. 
Vermelding in het Verolme Nieuws leek een goed alternatief en een uitgekleed personeelsbulletin zou voor het NDSM personeel voldoende zijn. 



Dit bleek niet het geval, de aandacht voor de NDSM in het Verolme Nieuws was toch wel wat summier, eigen werf eerst zal men bij de Verolme redactie gedacht hebben. De NDSM kwam er met afbeeldingen op postzegelformaat erg bekaaid af. 



Hierna verscheen het NDSM-Nieuws, met een verwijzing naar de oude Werfbode. De NDSM kwam weer prominent in beeld. De nieuwe NSM is hiermee vanaf 1980 verder gegaan. 



Bij de NSM/ NDSM en de latere NSM zijn onderstaande bladen verschenen.
Werfbode van 1945 t/m 1968.

Bulletin v.h. personeel van de NDSM van 1970 t/m 1975.

NDSM-Nieuws van 1976 t/m 1980

NSM-Nieuws van 1981 t/m 1984 (?)


De in die perioden verschenen nummers van het Verolme Nieuws en het ADM Doknieuws zijn eveneens welkom. 

 
 


 

Wij zoeken naar vrijwilligers

Naast het bestuur van de Stichting NDSM-Herleeft functioneert ook de werkgroep. De werkgroepleden verlenen hand en spandiensten binnen de stichting.

300 oproepEr is behoefte aan uitbreiding van de werkgroep. De werkzaamheden zijn divers en vragen geen bijzondere fysieke eigenschappen. Het werk is niet gevaarlijk en belastend, de dagen en tijden van aanwezigheid zijn zelf te bepalen. Wij zoeken mensen die de handen uit de mouwen willen steken, zich thuis voelen in het scheepsbouw verleden, belang stellen in techniek, schepen en alles dat daarmee samenhangt, maar vooral ook gemotiveerd zijn.

Wij zoeken mensen die genegen zijn tot het voorbereiden en uitvoeren van presentaties in onze locatie op de werf of elders en het voorbereiden en uitvoeren van rondleidingen over de werf.

Laat u niet afschrikken door een vermeend gebrek aan kennis. U zal volledig worden bijgepraat.

Voorts zoeken wij een vrijwilliger die kijk heeft op het organiseren van een bibliotheek in aanleg en het doen samenstellen van een index van de aanwezige personeelsbladen. Het gaat hier om ruim zesduizend pagina’s van het NDSM maandblad de Werfbode.

Geslacht, achtergrond en leeftijd spelen geen rol, alleen enthousiasme telt. Voor meer informatie vindt u de contactgegevens in deze nieuwsbrief.

Het bestuur.
 
 


 

Het armbandje



Het is een algemeen gebruik dat bij tewaterlatingen van boten en schepen de nodige handelingen plaatsvinden. Muziek, publiek en media zijn, afhankelijk van de werfgebruiken, aanwezig. Uiteraard is het ceremoniële deel een belangrijk onderdeel bij een dergelijk evenement. Een aparte plek is hierbij gereserveerd voor genodigden waaronder o.a. directieleden van de opdrachtgever, de werf, onderaannemers en/of vanuit bepaalde overheden. Veel aandacht ging ook uit naar de doopster. Deze dame, vrijwel altijd te relateren aan een der bovenstaande genodigden, verrichte de doophandelingen. 



Bij de Nederlandsche Scheepsbouw Maatschappij, de Nederlandsche Dok Maatschappij en daaropvolgend de Nederlandsche Dok en Scheepsbouw Maatschappij vonden de tewaterlatingen ook op deze wijze plaats. Met een ivoren hamer werd een klapgegeven op een guillotineachtige verzilverde metalen constructie. Een klap op de knop drukte een mes naar beneden waardoor een koord werd doorgesneden en vervolgens de fles champagne tegen het schip stuksloeg en het aflopen in gang werd gezet. Dit laatste kwam niet door de klap van de fles maar doordat er onder het vlak van het schip het een en ander plaatvond waarbij de laatste beletselen werden weggeslagen.

bloemenmeisje 2Wat niet altijd pontificaal in beeld was, hoogstens alleen voor de genodigden, is dat de doopster voorafgaande aan het boven vermelde, een boeket kreeg overhandigd. 
Dit boeket werd haar overhandigd door een meisje, dochter van een “gewikt en gewogen” NDSM werknemer is vaste dienst. Deze meisjes, nooit jongens, hadden een leeftijd die ongeveer rond de twaalf jaar lag. Na het overhandigen van het boeket mocht het bloemenmeisje naast de doopster plaatsnemen op de genodigdentribune. Als dank voor hun inzet ontvingen deze meisjes een zilveren armbandje met een plaatje waarin de doopdatum en de naam van het schip waren gegraveerd. 



In het daarna verschijnende NDSM personeelsblad de Werfbode werd verslag gedaan van elke tewaterlating met aandacht voor schip, doopster en bloemenmeisje. Echter, na de tewaterlating van de tt. Zaria op 19 februari 1960 is weliswaar aandacht besteed aan deze stapelloop maar is niet de naam van het meisje vermeld. 



300 armbandjeDe Stichting NDSM-Herleeft bezit drie van deze armbandjes. De armbandjes zijn uitgereikt t.g.v. de tewaterlatingen van het ms. Mungo, de tt. Zaria en de tt. Melania. Helaas is ons niet bekend wie het meisje (of haar vader) was dat als bloemenmeisje fungeerde bij de tewaterlating van de tt. Zaria. 
Het armbandje is ooit gevonden in Drenthe en het sluitinkje was verbogen. Mogelijk heeft zij het als kind verloren. Wij nemen aan dat dit meisje inmiddels een leeftijd heeft tussen de 65 en 70 jaar. Wij willen haar verhaal graag horen. Maar wie is zij? Wie kan ons helpen? Wie had een familielid, buurmeisje of klasgenootje dat mogelijk dit meisje kan zijn geweest.

Heeft u informatie bel dan a.u.b. 072-5613393.